Content Description
9
करणीय मेत्त सुत्त
Pirith
करणीय मेत्त सुत्त
(Karaniya Metta Sutta - The Discourse on Loving-Kindness)
करणीयमत्थकुसलेन, यन्तं सन्तं पदं अभिसमेच्च ।
सक्को उजु च सुहुजु च, सुवचो च अस्स मुदु अनतिमानी ।।१।।
सक्को उजु च सुहुजु च, सुवचो च अस्स मुदु अनतिमानी ।।१।।
नेपाली भावार्थ: जसले परम शान्तिपद (निर्वाण) प्राप्त गर्न चाहन्छ, त्यसले कुशल कर्म गर्नुपर्छ । त्यो व्यक्ति सक्षम, सरल, अत्यन्त सरल, विनम्र, नरम र अहंकाररहित हुनुपर्छ ।
सन्तुस्सको च सुभरो च, अप्पकिच्चो च सल्लहुकवुत्ति ।
सन्तिन्द्रियो च निपको च, अप्पगब्भो कुलेसु अननुगिद्धो ।।२।।
सन्तिन्द्रियो च निपको च, अप्पगब्भो कुलेसु अननुगिद्धो ।।२।।
नेपाली भावार्थ: उसलाई जे मिल्छ, त्यसमा सन्तुष्ट रहनुपर्छ, सजिलै पालन गर्न योग्य, कम कामभार भएको, सजिलो जीविका भएको, इन्द्रियहरू संयमित, बुद्धिमान, अहंकारी नहुने र परिवारमा आसक्त नहुने हुनुपर्छ ।
न च खुद्दं समाचरे किञ्चि, येन विññू परे उपवदेय्युं ।
सुखिनो वा खेमिनो होन्तु, सब्बे सत्ता भवन्तु सुखितत्ता ।।३।।
सुखिनो वा खेमिनो होन्तु, सब्बे सत्ता भवन्तु सुखितत्ता ।।३।।
नेपाली भावार्थ: कुनै पनि सानोतिनो गलत काम नगरोस्, जसले गर्दा अरू बुद्धिमानहरूले उसलाई दोष लगाउन सकून् । सबै प्राणीहरू सुखी, शान्त र कल्याणमय होऊन् ।
ये केचि पाणभूतत्थि, तसा वा थावरा वा अनवसेसा ।
दीघा वा ये महन्ता वा, मज्झिमा रस्सका अणुकथूला ।।४।।
दीघा वा ये महन्ता वा, मज्झिमा रस्सका अणुकथूला ।।४।।
नेपाली भावार्थ: जति पनि जीवहरू छन्, ती सबै — चाहे तिनीहरू चलायमान होउन् वा स्थिर, लामो, ठूलो, मध्यम, छोटो, सूक्ष्म, वा स्थूल — सबैका लागि मैत्री होस् ।
दिट्ठा वा ये अदिट्ठा वा, ये च दूरे वसन्ति अविदूरे ।
भूता वा सम्भवेसी वा, सब्बे सत्ता भवन्तु सुखितत्ता ।।५।।
भूता वा सम्भवेसी वा, सब्बे सत्ता भवन्तु सुखितत्ता ।।५।।
नेपाली भावार्थ: जो देखिन्छन् वा देखिँदैनन्, टाढा बस्छन् वा नजिकै बस्छन्, जो जन्मिसकेका छन् वा जन्मनेछन् — सबै प्राणीहरू सुखी होऊन् ।
न परो परं निकुब्बेथ, नातिमञ्ञेथ कत्थचि नं कञ्चि ।
ब्यारोसना पटिघसञ्ञा, नञ्ञमञ्ञस्स दुक्खमिच्छेय्य ।।६।।
ब्यारोसना पटिघसञ्ञा, नञ्ञमञ्ञस्स दुक्खमिच्छेय्य ।।६।।
नेपाली भावार्थ: कसैले अर्को व्यक्तिलाई धोका नदेओस्, जताततै कसैको पनि अपमान नगरोस् । क्रोध र प्रतिशोधको भावनाले अरुलाई दुःख दिने इच्छा नगरोस् ।
माता यथा नियं पुत्तं, आयुसा एकपुत्तमनुरक्खे ।
एवम्पि सब्बभूतेसु, मानसं भावये अपरिमाणं ।।७।।
एवम्पि सब्बभूतेसु, मानसं भावये अपरिमाणं ।।७।।
नेपाली भावार्थ: जसरी आमाले आफ्नो एकमात्र छोरालाई ज्यानको भिक्षा दिएर जोगाउँछिन्, त्यसरी नै सबै प्राणीहरूप्रति असीम मैत्रीभाव (मन) फैलाउनुपर्छ ।
मेत्तं च सब्बलोकस्मिं, मानसं भावये अपरिमाणं ।
उद्धं अधो च तिरियं च, असम्बाधं अवेरं असम्पत्तं ।।८।।
उद्धं अधो च तिरियं च, असम्बाधं अवेरं असम्पत्तं ।।८।।
नेपाली भावार्थ: सम्पूर्ण विश्वमा असीम मैत्रीपूर्ण मन फैलाओस् — माथि, तल र चारैतिर — कुनै रोकावट बिना, कुनै शत्रुता बिना, कुनै द्वेष बिना ।
तिट्ठं चरं निसिन्नो वा, सयानो वा यावतस्स विगतमिद्धो ।
एतं सतिं अधिट्ठेय्य, ब्रह्ममेतं विहारं इधमाहु ।।९।।
एतं सतिं अधिट्ठेय्य, ब्रह्ममेतं विहारं इधमाहु ।।९।।
नेपाली भावार्थ: उभिएको, हिँडेको, बसेको वा सुतेको — जबसम्म व्यक्ति जाग्रत अवस्थामा छ, तबसम्म उसले यो स्मृति (मैत्री स्मृति) कायम राख्नुपर्छ । यसैलाई यहाँ 'ब्रह्मविहार' भनिन्छ ।
दिट्ठिञ्च अनुपगम्म सीलवा, दस्सनेन सम्पन्नो ।
कामेसु विनेय्य गेधं, न हि जातु गब्भसेय्यं पुनरेतीति ।।१०।।
कामेसु विनेय्य गेधं, न हि जातु गब्भसेय्यं पुनरेतीति ।।१०।।
नेपाली भावार्थ: सदाचारी र दर्शनले सम्पन्न (आर्य मार्गदर्शन प्राप्त) व्यक्तिले कुनै गलत दृष्टिकोण अपनाउँदैन, कामवासनाको तृष्णालाई त्याग्छ, र फेरि कुनै पनि गर्भमा (जन्म) प्रवेश गर्दैन (निर्वाण प्राप्त गर्छ) ।
॥ करणीय मेत्त सुत्त निट्ठितं ॥
(सबै प्राणीहरू सुखी होऊन्)
(सबै प्राणीहरू सुखी होऊन्)